|
Otomobil Camları |
Otomobil bakımında dikkat edilmesi, özen
gösterilmesi gereken
yerlerden biri de aracın camlarıdır.
Temiz ve bakımlı bir cam, sağlıklı ve güvenli
bir görüºle rahat ve keyifli bir sürüº
sağlayacaktır. Mevsim ne olursa
olsun otonun özellikle ön ve arka camları için
bazı önlemler alınması gerekir. Ön camın baº
düºmanı, önünüzde seyreden aracın geriye
fırlattığı taº ve kum tanecikleridir. Bu
tanecikler, kumlu ve topraklı zeminde ön cama ve
boyaya hızın ve rüzgarında etkisiyle sertçe
çarparak, çok küçük ama zararlı çukurlar açar.
Zamanla zerre kadar küçük toz tanecikleri bu
çukurlara dolar ve aracın içinden bakıºta yağlı
bir görüntüye neden olur. Gece yolculuklarında
karºıdan gelen far ıºıkları karºısında görüº
zorlaºır ve sisli bir perde akasından bakıldığı farkedilir. Camın bir baºka düºmanı ise, tozlu
durumda kuru bezle silinmesidir. Gözle
görülmeyecek kadar ince bir emisyon halinde
camlara yağan kent tozları kuru bezle silindiği
anda beze yapıºarak zımpara etkisi verir.
Haliyle camın çizilmesine, matlaºmasına neden
olur. Yağıºlı havalarda öndeki aracın altından
akarak geriye savrulan yağlı çamurlar, cam
sileceğinin bıraktığı izlerle bu çiziklere
yerleºir, görüº zorlaºır. Ve cam 5 yıl içinde
ömrünü tamamlar. Bu süreyi uzatmak için camlar
daima suyla yıkandıktan sonra silinmeli,
kurulamak içinde hav bırakmayan bezler veya
gazete kağıdı kullanılmalıdır.
Cam silecek
suyuna rahat çalıºmasını, lastikle camın
temasını en aza indirmesini sağlamak amacıyla
ilave katkı maddeleri koymalıdır. Güneº altında
kalan araçta cam sileceklerinin kauçuk bölümleri
sertleºerek Çalıºmayı zorlaºtırabilir. Bu
nedenle silecek motorları bakımdan geçirilmeli,
lastiklerse değiºtirilmelidir. Kıºın ise çok
soğuk havalarda donmaya karºı el freni
çekilmediği gibi cam silecekleri de cama
yapıºtırılmamalıdır. Bütün bunlara rağmen en zor
ºartlarda karda, buzda, yağmurda, aracın kalkanı
durumundaki camı korumak için kötü zeminlerde
öndeki araçla mesafeli gitmeli, kum
kamyonlarından dökülen ıslak kumlara karºı uygun
zamana kadar sollama yapılmamalı, deniz suyunun
rüzgarla beraber kıyıya
vurup, etrafa zerrecikler olarak yapıºtığı kıyı
kesimlerine araç park edilmemelidir. Seyir
halinde dıºarıdan gelen taºlar havalı camlarda
görüºü tuz-buz olup engelleyeceği için böyle bir
durumda hemen cama içten vurup ºoför kendine
görüº sağlamalıdır. Mika karıºımlı camlarda ise
taº yara yapar ama asla dağılmaz ama görmeyi de
engellemez. Çatlayan cam zamanla ilerleme
gösterir. Günümüzde, delik delmek, çatlağı
kaybedici ilaçlar kullanmak gibi yöntemler
kullanılıyorsa da yine en zayıf nokta camın o
bölgesi olur. Arka camlarda ise buğuya karºı
rezistans devreye girmeli, buğu gidince
rezistans kapatılarak sürekli açık kalan
rezistansın yanması önlenmelidir. Rezistans
tellerinin gerek temizlik sırasında silerken,
gerekse park yerleri seçilirken güneºin
tahribatına karºı önlem alınmalıdır. |
|
Jant
|
Aracın normal seyri halinde sağlıklı yol
alabilmesi, tekerleklere yapılan rot balans
iºleminin
ideal ºekilde olması, jantların ºartlara uygun
durumda olmasına bağlıdır. Bu nedenle jantlar
dairesel bütünlüğü merkezinde olmalı çeºitli
nedenlerle ortaya çıkan yamukluklar, darbe
izleri oluºmuºsa giderilmelidir. Çelik ve demir
olmak üzere ikiye ayrılan jantlarda çelik jant
diye bilinen çeºit, aslında alüminyum alaºımlı
olup hafif olması, istenilen model verilebilmesi
amacıyla üretilmektedir. Sağlam ve dayanıklı
olan tam demir jant ise bu avantajının yanında
ağır olması, görsel estetik bakımından istenilen
ºekil verilememesi nedeniyle kullanıºlı
sayılmıyorlar. Günümüzde özellikle Ferrari grubu
yarıº araçlarında titanyum, magnezyum alaºımlı
son derece hafif jantlar seçiliyor.
Jantlarda beliren problemler
Araçla girilen bozuk yollar, kasislerden hızlı
geçiºler, tekerleğin banketten veya çukura sert
düºmesi, kaza sonucu çarpıºmalar, patlak
lastikle jant üzerinde gitmek alüminyum jantlar
üzerinde kırılmalara, demir jantlarda
yamulmalara yol açabilir. Sürücü direksiyon
titremesinden balansın bozulduğunu anlar. Normal
ºartlarda her 10 bin km de balans ayarına
girilirken, beklenmeyen ve sıra dıºı
karºılaºılan böyle durumlarda jant 100 tonluk
prese sokularak düzeltiliyor. Göz ve el mahareti
iºleyen bu iºlem sırasında ustanın becerisi
burada belli oluyor.
Jant kırıkları, çatlakları ise statik kaynak ile
gideriliyor. Jant ustaları diğer kaynak
çeºitleri uygulansa da baºarı sağlanması için
statik kaynak uygulanmalıdır diyorlar.
6 inç ile 15 inç arası geniºliğe sahip jantlarda
rastlanan bu kırık ve çatlaklar yanaklara, dıº
kenarlara uygulanırken jant göbeğine bağlanan
kollarda ki kırıklarda kaynak sağlıklı olmadığı
için, riske girilmediği vurgulanıyor.
Jantlarda
zamanla oluºan problemlere de rastlanıyor.
Özellikle eski model araçların 20 yıllık
jantların lastik oturan yerlerinde
oksitlenmeler, paslanmayla oluºan kumlanmalar,
karıncalanmalar baºladığı görülüyor. Kanser gibi
jant yüzeyinde ilerleyen bu paslanma jant
direncinde azalmaya ve lastiğin hava kaçırmasına
neden olurken, bu durumlarda jant yüzeyi iyice
zımparalanarak, gerekiyorsa taºlanmayıp ve
boyanıyor. Balans sırasında janta çakılan kurºun
ağırlık yanından lastiğin hava kaçırması
problemine ise az da olsa rastlanıyor.
İstanbul Maslak Atatürk Oto Sanayi Sitesi A blok
No 100 de, 25 yıldır Jant tamiri ile uğraºan
Bülent Derya özellikle alüminyum jant kullanan
araç sahiplerinin kullanım süresince çok dikkat
etmelerini tavsiye ediyor. Günümüzde 500 milyon
ila bir milyar arası fiyatlanan jantların yanı
sıra Porsche gibi lüks araçların tek jant
fiyatının 1500 dolar olduğunu, dört jant
ücretine neredeyse bir araç alınabileceğini
vurguluyor. Sürücülerin uğradığı acelecilik ve
dikkatsizlik sonucu en çok jant kırılmaları ile
karºılaºtıklarını, kırık, çatlakları kırık
cinsine göre bir iki gün sürede statik kaynakla
tamir edip, son aºamada jantları 10 değiºik
zımparalayla eski verniği üzerinden kaldırarak,
yeniden koruyucu vernik sürüp orijinal haline
getiriyorlar. Tecrübeli jant ustası, oksitlenme
sonucu kararan nikelajlı alüminyum jantları
parlattıklarını, ön dingil, arka kovan
düzeltilmesi, tampon düzeltme, torna iºçiliği,
argon kaynak yaptıklarını belirtiyor. |
|
Jant Kapakları |
|
Otomobilin görüntüsünü tamamlayan ºık
görünmesini sağlayan unsurların baºında jant
kapakları gelir.
Özellikle Mercedes ve benzeri otomobillerin jant
kapaklarında yer alan rakamlara bakarak otonun
yaºı hakkında bilgi sahibi olabilir kasa
serisini öğrenebilirsiz. Damgasız jant kapakları
ise makbul sayılmaz. Krom çelik karıºımı
paslanmaz özellikteki kapaklar diğerlerine göre
%30 daha yüksek ücretle fiyatlanırken kapakları
kaybetmemek için çeºitli önlemlerde alınmalıdır.
80 km. hız yapan araçta kilitsiz jant kapakları
hava sürtünmesi nedeniyle fırlayabileceği
unutulmamalıdır. Lastiğin
temas
ettiği bozuk zeminli yollarda kasisi
geçiºlerinde, hatta hızlı girilen keskin
virajlarda, metal yorgunluğunun da etkisiyle
lastik ve jant arasındaki boºluklar kapakların
janttan ayrılmalarına neden teºkil eder. Ayrıca,
aracın park durumunda kaldırım platformuna
temaslar kaldırım üstüne çıkıº ve iniºlerde jant
kapağının janttan ayrıldığına sık sık rastlanır.
Yollarda bulunan fırlayan tek kapaklar jant
kapak satıcıları tarafından toplanarak uygun
olma durumunda araç sahibini takım jant kapağı
almaktan kurtarır. |
|
Ön Konsol |
|
Otomobilin camlarının boyasının çizilmesine
sebep olan tozlar torpido ve ön konsolun olduğu
kadar deri veya kumaº koltukların plastik ve
ahºap bölümlerin de baº düºmanıdır. Tozlu
yollarda seyir halindeyken
açık camlardan araç içine dolan tozlar
bulundukları yüzeylere konarak yapıºır ve otonun
hareketi halinde içerdeki hava sirkülasyonuyla
uçuºarak sürekli tozlu bir ortamda seyretmenizi,
hatta öksürtüp gözlerinizin yanmasına neden
olur. Sık sık oto paspasları silkelenmeli,
vakumlu süpürgelerle tozlar emilmeli, toz tutan
yerler silikonlu ve anti-statik spreyler,
kremler ile silinmelidir. Özellikle sert güneº
ıºınlarına maruz kalan araçların deri kaplı ön
konsolları araç içinde oluºan sıcak havanın ve
güneºin etkisiyle gerilir, sertleºir, hatta
konsol üstünde yer yer çatlamalara neden olur.
Yumuºatıcı özellik taºıyan bu koruyucular kapı
içlerine kauçuk fitillere aracın torpido üstü,
ön panel ve konsoluna sürülerek çatlamalar
önlenirken, parlak bir görünüm, hoº bir koku ve
esneklik sağlayarak deri aksamın ömrünü uzatır.
Güneº altında yatan araçlarda mutlaka ön ve arka
cama gölgelik kullanılmalıdır. |
|
Oto Boyası |
Aracınızı ne kadar korursanız koruyun, mutlaka
zaman içinde boyasında matlaºmalar ve lekeler
oluºup, saçında paslanma ve çürümeler baºlar.
Özellikle nemi yüksek sahil kentlerinde yüksek
rutubet oranı otonun saç
aksamında
çürümeyi hızlandırır. Saç bölümündeki çürüme
sadece dıºtan olmaz. Yağıºlı havalarda yol alan
araçlarda tekerlekler döndükçe çamurluk içine
zeminden alınan çamurlu su yapıºır ve bu çamur
çamurlukta kat kat birikerek bir tabaka
oluºturur. Sürekli çamurlukta taºınan bu
çamurlar bir yandan aracın çamurluklarının her
ıslanıºında geç kuruyarak saçın nemli kalmasına,
çürümesine yardım ederken diğer yandan lüzumsuz
bir ağırlık oluºturarak daha fazla yakıt
tüketimine neden olur. Bu sebeple yağıº mevsimi
sonrası çamurluk içleri basınçlı su ile
yıkanmalı. Temizlenen çamurluk içleri
gerekiyorsa tabancayla tazyikle püskürtülen
silikonlarla kaplanıp suya ve neme karºı
korunmalı. Seyir halinde önden giden araçtan
sıçrayan küçük taºlar boya üzerinde çarpmayla
çukurlar
açar. Bu çukurlardan giren su ve nem, kanser
hücreleri gibi geliºme göstererek yürüyüp boya
altında gözlerden uzak daha geniº alanlara
yayılır, boyanın kabarmasına neden olur. Boya
havuzuna batıp çıkıºçasına su damlası gibi
gözüken otonun boyasını koruyan aslında üzerine
sürülen vernik ve daha önemlisi vernik üstü
polish'tir. Hassas özellikli akrilik ve metalik
boyalar, saç üstünde ince bir emisyon halinde
bulunurken boyaya derinlik veren, kalın gösteren
üstündeki vernikli tabakadır. Bu vernikli
tabakanın konulması ise aracın son katı olan
cilalı tabaka polish'in varlığına bağlıdır.
Polish çizildikçe, aºındıkça su tutma özelliği
artar, vernik ve boya zarar görmeye baºlar.
Özellikle güneºte araçtaki çizikler daha
belirgin görülür. Bu çizik ve aºınmalara karºı
dikkat edilecek faktörlerin
arasında temizlik için bol su kullanılması
gereklidir.
Araç Yıkama
Tazyikli yıkamalarda aracın varsa çatlak ve
çukurlara giren sular tazyikin etkisiyle en ücra
noktalara girerek orada paslanmayı, çürümeyi
çabuklaºtıracaktır. Dolayısıyla kurulama önem
taºır. Aracın üzerinde biriken toz ve
çamurlardan arındırmak için yumuºak bir sünger
kullanılmalıdır. Kirli aracı silme sırasında
sünger veya bezle yapılacak temizleme,
zımparalama etkisi gösterir. Sert kıllı naylon
fırçaların boyayı çizeceği unutulmamalıdır.
Otomatik yıkama makinelerinin döner fırçaları
ise bu hızlı dönüº ve temas sırasında polish'in
aºınmasına hatta çizilmesine neden olabilir.
Yıkama sırasında kullanılan deterjan seçimine de
önem verilmeli, pasta cila yapılırken aynı zemin
üzerinde itina gösterilmelidir. Yıkama sırasında
birikecek veya mazgal, cam fitilleri arasından
araç kapısı ve bagaj, ön kaput, hava giriº
yolları içine girebilecek sulara karºı gider
delikleri her daim açık olmalıdır.

Günümüzde fırça ve benzeri gibi temizlik
araçları ile boya yüzeyine temas etmeden yıkama
yapılabilmesi için teknoloji ürünü köpükle
yıkamaya geçilmiº olup, aracın üzerine sıkılan
köpük bir süre sonra dıº yüzey üzerinde yapıºmıº
olan tüm birikintileri yumuºatarak, eritip
akıtmakta. Bu metotla köpük sonrası temizlenen
araç, suyla yıkanarak yüzeye hiç temas etmeden
oluºabilecek çiziklerden kurtarılmıº, aynı
zamanda köpüğün terkibiyle parlaklık kazanmıº
oluyor.
Oto boyasını güneº ıºınlarından korumak için
gölge park yerleri seçilmeli, boyanın bu
ıºınlardan etkilenip zaman içinde matlaºıp
solabileceği unutulmamalıdır. Plastik oto
örtüleri içinde güneºe bırakılan araçlarda
örtünün sıcak altından eriyip aracın yüzeyine
yapıºtığı da görülmüºtür.
Güneº altında gidilen uzun yolculuklarda yol
kenarlarında bulunan oto duºları her ne kadar
aracın saç aksamının, tavan kubbesinin
serinlemesine yardımcı olursa da güneº altında
yol alırken ısınıp genleºen saç ve boyanın bu
ani soğutmalarda çatlayabileceği
unutulmamalıdır. Çarpmalar sonucu kaporta ve
tamirlerinde saçın havayla teması kesilmesi için
zaman geçirmeden gerekli macun katları
sürülmeli, astar ve boyayla saçın nefes alması
engellenmelidir. Park eden sürücüler araç
üzerine damlayabilecek pas ya da asitli
eriyiklerin bırakacağı lekeleri düºünerek uygun
park alanları seçmeli, boya üzerine düºen kuº
pisliklerinin uzun süre kalması durumunda leke
bırakacağı unutulmamalıdır. Kötü zeminlerde yol
alan araçlar ön kaporta boyasını korumak için
kauçuklu özel koruyucular kullanılmalıdır. |
|
Garajda Kalan Otonun Bakım |
|
Uzun
süre kullanılmayan ve garajda kalan araçlar için
uyulması gereken bazı kurallar bulunuyor.
Bunların baºında aynı noktada yere temas eden
lastiklerin omurgalarında deformasyona neden
olabilecek duruº izi kalacağı için, mümkünse
araç takoza alınmalı, yerle teması kesilmeli
veya ara sıra aracın yeri değiºtirilmelidir.
Aracın elektrikle irtibatı akü baºları
çıkartılarak sağlanmalı ya da zaman zaman
çalıºtırılarak akünün tamamen boºalması
engellenmelidir. El freni çekik bırakılmamalı bu
ºekilde fren telinin paslanarak içinde geçtiği
spirale yapıºması önlenmelidir. Havanın nemiyle
oluºabilecek oksitlenmeye karºı boya, cila ve polish korunurken, nikelajlı bölümlere kalın yağ
sürülerek hava ile teması kesilmelidir. Garaja
uzun süre bekleyecek otomobiller kuru olarak
bırakılırken, araç içinde oluºabilecek kötü
kokulara karºı plastik örtülerle
kapatılmamalıdır. Cam lastiklere ve konsolun
deri bölümlerine gliserin ve deri koruyucu
spreyler sürerek çatlamalar önlenebilir.
Paslanmaya neden olabileceği gerekçesiyle motor
suyu boºaltılmamalıdır. |
|
İklimin Araca
Etkisi |
Sert
geçen mevsimlerin araca olan tahribatı çoğu
zaman küçümsenmeyecek boyutlara ulaºır.
Özellikle kıº aylarında yolların buz tutmasına
karºı, güzergah boyunca dökülen kalın tuzlar
seyir halindeki araçların dönen lastiklerin
yardımıyla çamurluk içlerine yapıºır. Tuzlu
çamurlar, gerek içten saçın çürümesine neden
olurken, önden giden aracın savurduğu tuzlu
sular araç yüzeyindeki boyaya zarar verir. Bu
nedenle araç tuzlu bırakılmamalıdır.
Motor bölümüne zamanla biriken tozlar ve yağlar,
emisyon teºkil edecek ºekilde kalınlaºır. Bu
tabaka motorun üzerinde ısınarak durduktan sonra
da geç soğumasına sebep olur. Buna karºı motor
bölümü de gerektiği zamanlar yıkanarak hararet
yapıcı bu emisyondan arındırılmalıdır. |
|
|
|
|
|
|
|
|